Column | Eleonore Fenne 🇩🇰
In 2009 besloot Eleonore (41) te emigreren naar Denemarken. Daar woont ze nu in Kopenhagen, met haar Deense man en kinderen en bouwde een carrière in de communicatiebranche op. Op Nordic Dutchman vertelt ze als Denemarken-duider over haar leven als Nederlandse in Denemarken.
De Deense donkere winterdagen zijn écht donker. Hoe overleven die Denen dat? Hier een paar observaties van een inmiddels doorgewinterde duisternisexpert.
Toen ik in 2009 naar Denemarken verhuisde, was ik overal op voorbereid. De taalbarrière, eventuele werkloosheid of eenzaamheid én dat ik mijn lekkere bruine boterhammetje moest inruilen voor het drama dat roggebrood heet (nog steeds geen fan).
Maar er was één ding waar ik absoluut niet op voorbereid was: als de wintertijd ingaat, doet iemand tegelijk het licht uit. Die eerste keer was ik helemaal van de kaart; wat was het ineens ongelooflijk donker in Denemarken! Aan het einde van het jaar gaat het op een bewolkte dag al rond 15:00 schemeren, is het om 16:00 stikdonker en pas rond 9:00 ’s ochtends komt er weer een soort van korzelig licht boven de horizon uit.
“Neem zo’n lamp,” was veelgehoord advies, maar ik had een beter idee: laat mij de duisternis accepteren, net als de Denen lijken te doen. Hoe? Daar hebben ze een hoop trucjes voor.
Help de natuur een handje
We beginnen bij the basics: zorg ervoor dat je d-vitamineniveau op peil is. Ik bleek een ernstig vitamine-D tekort te hebben na mijn eerste winter in Denemarken. De huisarts liet me daarom een maand lang driemaal daags een vette dosis innemen en ik voelde het verschil na een weekje al. Nu slik ik elke winter een standaard dosis vitamine D, door de overheid aanbevolen, want er is letterlijk te weinig zonlicht om de reserves aan te vullen.
Koop ook een goeie winterjas en stevige stappers. Daar wordt het niet minder donker van, maar als je je niet kapot kleumt elke keer als je naar buiten gaat, is het een stuk aangenamer om je in het donker te bewegen. Je kunt je concentreren op alle vrolijk glimmende lampjes in de stad in plaats van op je eigen ellendigheid. Ik ruilde mijn hoge hakken in voor degelijke winterlaarzen en mijn (te) dunne winterjas voor een fluffy puffer (wel met kleur, want ik blijf Nederlandse!). Zelfs m’n skibroek komt tevoorschijn als het echt koud is. Charmant is het misschien niet, maar warm wel.
Hygge in bulk
Ja, we komen er niet onderuit: hygge. In de wintermaanden gaan we all-in op hygge, het Deense begrip voor ongedwongen gezelligheid. We leven in een soort idyllische rookworstenreclame, waar gezonde natuuractiviteiten en rode wangen van de kou afgewisseld worden met serieus bankhangen.
We maken het binnen gezellig met een hapje, drankje, kaarsje en kleedje. Volgens het beroemde boek “Hygge” van geluksonderzoeker Meik Wiking associeert 85 procent van alle Denen kaarsen met hygge. Ook associeert 71 procent van de Denen hygge met thuis zijn en vooral ’s winters speelt het grootste gedeelte van het sociale leven zich af binnen de eigen vier muren. Daarom zijn de Denen denk ik ook zo goed in interieur- en lampendesign.
Vier de duisternis
Maar de fijnste opkikker krijg je als je de duisternis omarmt. Het eenvoudigweg te vieren. Als je erop begint te letten, kun je overal terecht voor sfeervolle activiteiten die van de duisternis profiteren in plaats van zich ertegen verzetten.
Denk bijvoorbeeld aan feestdagen als Kerst en Oud & Nieuw, maar ook feesten als Sint Maarten (Sankt Morten) of Sancta Lucia worden alom gevierd. Sprookjesachtig wordt het als kanoërs met verlichte kano’s door de haven van Kopenhagen peddelen als het Lucia is.
Ook op cultureel gebied kom je aan je trekken. In oktober kan je deelnemen aan de Cultuurnacht, waar culturele instellingen één hele nacht open en gratis zijn voor iedereen die nieuwsgierig is. Of je kunt deelnemen aan een van de vele dining-weken, waar je in de wintermaanden goedkoop uit eten kunt met vrienden en familie.
En in februari is er in Kopenhagen het Copenhagen Light Festival dat gedreven wordt door een groep vrijwilligers. Grote delen van de stad zijn verbonden met lichtinstallaties. Tegenover ons huis staat dit jaar een ster te pulseren. Prachtig.
Zo kijk ik ineens ’s middags al uit naar de duisternis, want dan begint het meest magische deel van de dag. En voor je het weet is de winter voorbij en gaat het licht hier weer aan.
Eleonore schrijft elke maand een column op Nordic Dutchman over haar leven in Denemarken. Abonneer je op onze nieuwsbrief om deze maandelijks in je mailbox te ontvangen.
